www.telegrami.mk
Analizë politiko-ekonomike
Vetë fakti që një qeveri merr një hua afatshkurtër nga një ndërmarrje publike nuk është provë e mjaftueshme se shteti është në krizë ekonomike. Megjithatë, një veprim i tillë mund të jetë tregues i problemeve të përkohshme të likuiditetit, vonesave në rrjedhën e parasë ose i një menaxhimi të tillë financiar që kërkon burime të menjëhershme për të mbuluar detyrime.
Në rastin e huazimit lindin disa çështje:
- Huaja është pa interes, gjë që nuk është praktikë e zakonshme në treg, por mund të lejohet nëse ekziston bazë ligjore dhe miratohet nga organet kompetente.
- M-NAV financohet kryesisht nga tarifat e navigacionit ajror dhe këto mjete janë të destinuara për funksionimin dhe modernizimin e sistemit të kontrollit ajror. Prandaj, përdorimi i tyre për një ndërmarrje tjetër publike ngre pyetje mbi përputhshmërinë me rregullat financiare dhe kontraktuale.
- Nëse M-NAV ka kredi aktive me BERZH dhe detyrime ndaj Eurocontrol-it, atëherë është e rëndësishme të dihet nëse një hua e tillë është në përputhje me kushtet e kontratave dhe nëse institucionet përkatëse janë njoftuar.
A tregon kjo krizë ekonomike?
Jo domosdoshmërisht. Ka disa mundësi:
- Problem i likuiditetit – shteti ose Ndërmarrja Publike për Rrugë Shtetërore ka nevojë për para menjëherë, ndërsa pret hyrjen e fondeve të tjera (kredi, grant ose të ardhura buxhetore).
- Menaxhim i dobët i fluksit të parasë – fondet nuk janë planifikuar në kohë.
- Presion mbi financat publike – nëse raste të tilla përsëriten shpesh, mund të sinjalizojnë vështirësi më serioze fiskale.
Nga këndvështrimi politik
Opozita mund ta përdorë këtë si argument se:
- qeveria ka mungesë të mjeteve të gatshme;
- po përdor fondet e ndërmarrjeve publike për të mbuluar nevoja të tjera;
- po krijon precedent që mund të ndikojë në funksionimin e ndërmarrjeve strategjike.
Ndërsa qeveria mund të argumentojë se bëhet fjalë për një hua afatshkurtër ndërinstitucionale, që do të kthehet brenda pak muajsh dhe nuk cenon stabilitetin financiar.
Vetëm ky rast nuk mjafton për të deklaruar se Maqedonia e Veriut ndodhet në krizë ekonomike. Megjithatë, ai është një sinjal që meriton transparencë, sepse përdorimi i fondeve të një ndërmarrjeje strategjike si M-NAV për të financuar një ndërmarrje tjetër publike mund të tregojë vështirësi të përkohshme të likuiditetit ose dobësi në planifikimin financiar. Nëse praktika të tilla bëhen të shpeshta dhe shoqërohen me rritje të borxhit, vonesa në pagesa apo mungesë fondesh buxhetore, atëherë ato mund të jenë tregues të problemeve më të thella fiskale…www.telegrami.mk
=========================================================
Lajmi aktiv që qarkullon
