www.telegrami.mk
you asked for, watch
Kur Gjykata Kushtetuese harron se Kuvendi është mbi të në legjitimitet
Përplasja e fundit mes kryetarit të Kuvendit, Afrim Gashi, dhe kryetarit të Gjykatës Kushtetuese, Darko Kostadinovski, nuk është thjesht një debat institucional. Ajo zbulon një problem më të thellë: tentativën që Gjykata Kushtetuese të sillet si autoritet politik mbi parlamentin.
Kostadinovski e quajti Kuvendin “organ kushtetuesisht të padisiplinuar”, duke kritikuar faktin se deputetët nuk i kanë zbatuar brenda afateve disa vendime të Gjykatës Kushtetuese. Por ky qëndrim ngre një pyetje thelbësore: a mundet një gjykatë të sillet sikur është mbi parlamentin?
Në çdo sistem demokratik përgjigjja është e qartë: jo.
Kuvendi është organi më i lartë legjislativ në shtet. Deputetët janë përfaqësues të drejtpërdrejtë të qytetarëve dhe vetëm ata kanë legjitimitetin politik për të miratuar ligje dhe ndryshime kushtetuese. Gjykata Kushtetuese mund të interpretojë Kushtetutën dhe të vlerësojë përputhshmërinë e ligjeve me të, por ajo nuk krijon ligje dhe nuk mund të diktojë ritmin e procesit politik në parlament.
Për më tepër, kritikat e Kostadinovskit vijnë në një moment kur vetë Gjykata Kushtetuese është përballur me kritika për vendime që prekin çështje të ndjeshme politike dhe etnike. Një nga debatet më të fundit lidhet me projektin Safe City, ku u hap dilema për përdorimin e gjuhës shqipe në komunikimet me qytetarët, përfshirë edhe mesazhet informuese.
Në një shtet ku gjuha shqipe është e sanksionuar në ligj si gjuhë zyrtare, çdo interpretim që e relativizon këtë status krijon jo vetëm debat juridik, por edhe tension politik.
Prandaj reagimi i Gashit – se secili duhet të merret me institucionin që drejton – nuk është thjesht një përgjigje politike. Është një rikujtim i balancës së pushteteve.
Gjykata Kushtetuese është gardiane e Kushtetutës. Por ajo nuk është parlament paralel dhe as autoritet politik që mund të qortojë organin më përfaqësues të shtetit.
Sepse në fund, në çdo demokraci funksionale, ligjet dhe Kushtetuta lindin në parlament – jo në gjykatë.
Kur Gjykata Kushtetuese sillet sikur është mbi Kuvendin
Përplasja mes kryetarit të Kuvendit, Afrim Gashi, dhe kryetarit të Gjykatës Kushtetuese, Darko Kostadinovski, nuk është vetëm një debat i zakonshëm institucional. Ajo tregon një problem serioz në mënyrën si disa institucione e kuptojnë pushtetin e tyre.
Kur Kostadinovski e quan Kuvendin “organ kushtetuesisht të padisiplinuar”, ai duket sikur harron një fakt elementar: Kuvendi është organi më i lartë legjislativ në shtet. Deputetët janë të zgjedhur nga qytetarët dhe vetëm ata kanë legjitimitetin për të miratuar ligje dhe për të ndryshuar Kushtetutën.
Gjykata Kushtetuese ka rol të rëndësishëm – ajo kontrollon nëse ligjet janë në përputhje me Kushtetutën. Por ajo nuk është organ politik dhe nuk mund të sillet sikur i jep urdhra parlamentit.
Ironia është se këto kritika vijnë në një kohë kur edhe vetë Gjykata Kushtetuese është përfshirë në debate të ndjeshme politike. Një nga shembujt është diskutimi për projektin Safe City, ku u hap dilema për përdorimin e gjuhës shqipe në komunikimet me qytetarët, përfshirë edhe mesazhet informuese.
Në një shtet multietnik, ku gjuha shqipe ka status të garantuar me ligj, çdo relativizim i saj nuk është thjesht çështje teknike – është çështje politike dhe kushtetuese.
Prandaj mesazhi i Gashit është i qartë: secili duhet të kujdeset për institucionin që drejton. Sepse në demokraci balanca e pushteteve është thelbësore.
Gjykata Kushtetuese duhet të mbrojë Kushtetutën. Por ajo nuk mund të sillet sikur është mbi parlamentin.
Sepse në fund të fundit, ligjet dhe Kushtetuta miratohen në Kuvend – jo në gjykatë...www.telegrami.mk
P.s Kur duhej të mbronte gjuhën shqipe në Safe City VLEN si pjesë e koalicionit qeveritar VLEN heshti ..ВМРО-ДПМНЕ nuk ndalet .tash Kostadinovskin dikush nga ato qarqe e trimëroi … pra postieri i përcolli selamet …Kuvendi si organ më i lartë legjislativ nuk mund të udhëhiqet nga ndonjë shqiptar.
===============================================
Mesut Shabani
