Qeveria sllovene ka vendosur të mos i bashkohet çështjes së Afrikës së Jugut kundër Izraelit për gjenocid në Gjykatën Ndërkombëtare të Drejtësisë, pavarësisht se më parë ka shprehur dëshirën për të marrë pjesë në procedurat gjyqësore.
Disa vende, përfshirë Holandën, Islandën, Hungarinë, SHBA-në, Fixhin dhe Namibinë, kanë paraqitur ndërhyrje ditët e fundit për të paraqitur vërejtjet e tyre mbi interpretimin e traktatit.Sllovenia vendosi të mos merrte pjesë për shkak të “rreziqeve të sigurisë”. Ndërsa kryeministri Robert Golob fillimisht kishte qenë i prirur ta miratonte propozimin, ai në fund u bind kundër kësaj nga zyrtarët e sigurisë kombëtare, raportuan mediat lokale.
Ata thuhet se paralajmëruan se bashkimi me padinë mund të rrezikonte sigurinë kombëtare të Sllovenisë, duke vënë në dukje se shumë nga sistemet e mbrojtjes kibernetike të vendit janë me origjinë izraelite.
Raportohet gjithashtu se u theksua se autoritetet izraelite luajnë një rol vendimtar në lehtësimin e operacioneve humanitare sllovene në Gaza, si dhe në evakuimin e shtetasve sllovenë nga Lindja e Mesme.
Ministrja e Jashtme Tanja Fajon shprehu keqardhje për vendimin, duke shtuar se debati ishte “mjaft emocional dhe i lodhshëm”. Ajo nuk tha se cilët ministra votuan pro ose kundër propozimit.
Fajon theksoi se Sllovenia do të vazhdojë të mbajë qëndrimin e saj në lidhje me të drejtën ndërkombëtare dhe humanitare, dhe vazhdon të respektojë punën e gjykatave ndërkombëtare.
“Qeveria sllovene, nëpërmjet politikës së saj parimore, ka paralajmëruar rregullisht dhe ka kundërshtuar politikat e kryeministrit izraelit Benjamin Netanyahu kundër popullsisë palestineze. Sllovenia do të vazhdojë ta bëjë këtë”, tha ministria e jashtme.
E pyetur nëse vendimi u ndikua nga presionet e jashtme, ajo tha “është e qartë se këto presione ekzistojnë, të gjithë ne i nënshtrohemi atyre nga superfuqitë dhe në fund të fundit kjo duhet të merret parasysh kur vendoset. Por përsëri, një gjë janë qëndrimet parimore, një tjetër mund të jenë çështjet e sigurisë kombëtare”.
Fushata zgjedhore në hijen e skandalit
Ky veprim erdhi në sfondin e një fushate zgjedhore të tensionuar, të lënë në hije nga skandale dhe akuza për ndërhyrje në zgjedhje.
Të enjten, kryeministri Golob i kërkoi BE-së të hetojë ndërhyrjen e dyshuar në zgjedhje, pasi video të regjistruara fshehurazi u transmetuan përpara zgjedhjeve parlamentare të kësaj fundjave.
Liberalët e Golobit janë në një garë të ngushtë kundër konservatorëve të ish-kryeministrit nacionalist Janez Jansa, të cilin Golob e rrëzoi nga posti katër vjet më parë.
Në javët para zgjedhjeve të 22 marsit, u publikua një seri bisedash të regjistruara fshehurazi, ku merrnin pjesë një lobist slloven, një avokat, një ish-ministër dhe një menaxher.
Videot dyshohet se tregojnë zyrtarët duke sugjeruar mënyra për të ndikuar te vendimmarrësit në qeverinë e koalicionit të qendrës së majtë të Golobit me qëllim përshpejtimin e procedurave ose fitimin e kontratave.
Një grup slloven për të drejtat e njeriut, së bashku me një gazetar investigativ dhe dy studiues, të hënën pretenduan se një firmë izraelite inteligjence, Black Cube, qëndronte pas videove dhe se firma ishte e lidhur me Partinë Demokratike Sllovene (SDS) të Janshës.
SDS i ka hedhur poshtë akuzat, duke thënë në një deklaratë se nuk kishte dëgjuar kurrë për Black Cube.
SDS bëri thirrje për hetime të pavarura, duke kritikuar administratën e Golobit për keqpërdorim të dyshuar të burimeve publike dhe manipulim të medias, dhe duke akuzuar qeverinë se po përpiqet të shpërqendrojë vëmendjen nga keqbërjet e veta.
Më herët këtë javë, Ministrja e Jashtme e Sllovenisë, Tanja Fajon, i kritikoi videot si “një sulm të drejtpërdrejtë kundër sovranitetit tonë”.
Presidenti francez Emmanuel Macron tha se Golob “ishte viktimë e ndërhyrjes së qartë” nga “vendet e treta” dhe dezinformimit.
“Sot, në çdo zgjedhje në Evropë, ka ndërhyrje që prishin proceset zgjedhore”, tha Macron, duke i bërë thirrje ekzekutivit të BE-së të hartojë udhëzime se si të luftohet ndërhyrja.
