Më së shumti me fjalë fyese ndaj shqiptarëve, romëve, por edhe maqedonasve
Emërtimet përçmuese ndaj shqiptarëve dhe romëve, por edhe ndaj maqedonasve, janë ndër arsyet më të shpeshta të diskriminimit gjatë gjashtë muajve të parë të këtij viti. Përdorimi i fjalëve fyese, diskriminimi gjatë punësimit, në pagë apo në qasjen ndaj shërbimeve për shkak të përkatësisë kombëtare ose etnike, janë ankesat që më së shpeshti janë paraqitur në Komisionin për Parandalimin dhe Mbrojtjen nga Diskriminimi.
Nga janari deri në korrik janë pranuar gjithsej 208 ankesa mbi 22 baza të ndryshme, ndërsa në 32 raste është konstatuar se ka pasur diskriminim.
Rreth një e katërta e të gjitha ankesave kanë të bëjnë pikërisht me diskriminimin për shkak të përkatësisë kombëtare ose etnike.
Diskriminimi është raportuar edhe për shkak të bindjeve politike, arsimit, bindjeve fetare, madje edhe për shkak të gjendjes shëndetësore.
Sipas Komisionit, pas diskriminimit në bazë kombëtare dhe etnike, ankesat janë:
- Vetitë personale dhe statusi shoqëror – 36 ankesa ose 17%;
- Bindjet politike – 26 ankesa ose 13%;
- Arsimi – 20 ankesa ose 10%;
- Aftësia e kufizuar – 15 ankesa ose 7%;
- Gjinia – 13 ankesa ose 6%;
- Përkatësia në grup të margjinalizuar – 13 ankesa ose 6%;
- Feja ose bindjet fetare – 13 ankesa ose 6%;
- Gjendja shëndetësore – 13 ankesa ose 6%.
Ka pasur gjithashtu ankesa për diskriminim në bazë të gjuhës, prejardhjes sociale, ngjyrës së lëkurës, racës, gjinisë, identitetit gjinor dhe orientimit seksual, por këto janë ndër rastet më të pakta.
Vendi ku diskriminimi raportohet më së shumti: puna
Në përgjithësi, për të gjitha kategoritë, diskriminimi më së shpeshti ka ndodhur në vendet e punës.
Nga 208 ankesat e paraqitura, 97 kanë të bëjnë me vendin e punës, që përbën 47% të të gjitha ankesave.
Më pas vijnë ankesat në fushat:
- Informimi publik dhe mediat – 25 ankesa ose 12%;
- Arsimi, shkenca dhe sporti – 21 ankesa ose 10%;
- Qasja në mallra dhe shërbime – 18 ankesa ose 9%;
- Siguria sociale, përfshirë mbrojtjen sociale, sigurimin pensional dhe invalidor, sigurimin shëndetësor dhe mbrojtjen shëndetësore – 16 ankesa ose 8%;
- Gjyqësori dhe administrata – 14 ankesa ose 7%.
Sipas Komisionit, nuk ka pasur ndonjë ndryshim drastik në numrin e ankesave gjatë gjashtë muajve të parë, krahasuar me vitet e kaluara. Megjithatë, këtë vit janë pranuar 7% më pak ankesa krahasuar me periudhën janar–korrik të vitit të kaluar.
Numri i ankesave të pranuara në gjashtë muajt e parë ka qenë:
- 2023: 164 ankesa
- 2024: 213 ankesa
- 2025: 224 ankesa
- 2026: 208 ankesa
Pra, edhe pse numri i përgjithshëm i ankesave ka rënë pak, diskriminimi mbi baza kombëtare dhe etnike mbetet ndër problemet kryesore të raportuara në Maqedoninë e Veriut, ndërsa vendi i punës është hapësira ku qytetarët raportojnë më së shpeshti se përballen me diskriminim.
